RABOBANK

ZOEKTOCHT NAAR GOEDE THUISWERKAFSPRAKEN

Tekst Ronald de Kreij Beeld Doon van de Ven

UITGANGSPUNT IS DAT DE REGIE ROND THUISWERKEN BIJ DE WERKNEMER MOET LIGGEN

Gedwongen door de omstandigheden zoekt net als andere sectoren ook de financiële wereld naar goede afspraken over thuiswerken. Sommige spelers borduren voort op wat er mogelijk al lag, andere beginnen met een blanco vel papier. Het overleg bij de Rabobank laat zien hoe complex de af te leggen route kan zijn.

Het cao-overleg bij de Rabobank – op het moment van schrijven van dit artikel nog niet afgerond – heeft dit jaar een andere wending gekregen dan aanvankelijk was gepland. De bedoeling was dat de bank samen met de Rabobonden FNV Finance, CNV Vakmensen en De Unie voor deze coöperatieve bank aan een coöperatieve cao zouden gaan werken. Met inloopsessies in het hele land, zodat de medewerkers nauw bij de totstandkoming betrokken konden worden. Maar ja, corona… De pandemie gooide eveneens op andere fronten roet in het eten. De coronacrisis heeft ook een economische en financiële crisis veroorzaakt, waardoor de banken grotere reserves moeten aanhouden. Hierdoor is er – dit zeggen de banken althans zelf – weinig geld over voor mooie cao-afspraken. Zo bezien is het fijn dat de partijen in ieder geval vóór de zomer nog afspraken hebben kunnen maken over het op een acceptabel niveau houden van de pensioenopbouw, zonder dat hiervoor de pensioenpremie omhoog moet. Ook mooi is dat er toen eveneens overeenstemming is bereikt over verlenging van het sociaal plan. De al eind 1999 aangekondigde reorganisatie gaat immers 'gewoon' door, en gezien de gebeurtenissen van dit jaar zelfs in steviger mate.

DRIE ZWARE ONDERWERPEN

‘Voor het cao-vervolgoverleg na de zomer lagen er nog drie zware onderwerpen op tafel’, vertelt FNV Finance-bestuurder Fred Polhout. ‘Eén: afspraken maken over inzetbaarheid, scholing en ontwikkeling. Twee: afspraken over de salarisontwikkeling. En drie: afspraken over thuiswerken.’ Polhout noemt dit laatste punt ‘een actueel onderwerp dat niet alleen uitgewerkt moet worden in een structurele thuiswerkvergoeding en afspraken over goede arbo-thuiswerkplekken, maar ook in andere afspraken voor de langere termijn. Hoeveel tijd mogen of moeten mensen thuiswerken? Wanneer mogen zij thuiswerken? Op welke tijdstippen? Wat mag de werkgever wel en niet van de thuiswerkende medewerker vragen? En kan een medewerker ook het recht op een kantoorwerkplek claimen? Dit soort vragen moet allemaal beantwoord worden.’

FLABBERGASTED

Met de nodige kwesties om te bespreken in het vooruitzicht, waren de Rabobonden nogal verbaasd toen tijdens het allereerste overleg hierover in de voorstellen van de werkgever met geen woord werd gerept over een thuiswerkvergoeding. Nou ja, verbaasd? ‘Zeg maar gerust dat we flabbergasted waren’, vertelt Jos Lugten, die namens FNV Finance naast Polhout aan de cao-tafel aanschoof. Lugten werkt bij de Rabobank als risicospecialist verzekeren, functioneert echter 75 procent van zijn tijd als secretaris van de groepsondernemingsraad en is daarnaast actief kaderlid van de bond. De Rabobonden trokken zich terug uit het overleg toen bleek dat de bank feitelijk niets meer te bieden had dan de regeling die al kort na de uitbraak van de coronacrisis ad hoc in het leven was geroepen: een bedrag van 250 euro voor iedereen. Lugten: ‘Daar konden een stoel, bureau en/of beeldscherm van gekocht worden. Maar toen de pandemie langer dan verwacht bleek te gaan duren, werd ons duidelijk dat we structurele afspraken moesten gaan maken. Omdat de Rabobank het op dit punt eigenlijk liet afweten, hebben wij besloten dan maar zelf te komen met een uitgebreide voorstellenlijst.’

Jos Lugten: ‘Signalen die we niet mogen negeren’

IN DE EERSTE VOORSTELLEN VAN DE WERKGEVER STOND GEEN WOORD OVER EEN THUISWERK- VERGOEDING

FNV WIL THUISWERKREGELING

Vakbond FNV heeft uitgebreid onderzoek gedaan naar thuiswerken. Ook de financiële sector heeft aan het onderzoek meegedaan. Ruim duizend leden vulden de enquête in.

Van hen gaf meer dan driekwart aan dat thuiswerken als prettig wordt ervaren. Jongeren zijn minder enthousiast omdat de thuisomstandigheden soms thuiswerken belemmeren. De belangrijkste voordelen zijn dat er geen reistijd is, de productiviteit hoger is en er beter geconcentreerd kan worden gewerkt. De belangrijkste nadelen zijn gebrek aan sociale interactie, minder bewegen en een slechtere werk-privé-balans. De enquête wijst ook uit dat thuiswerken de toekomst heeft: driekwart van de leden wil dit blijven doen in combinatie met kantoorwerken. Leden die óf alleen op kantoor óf alleen thuis willen werken vormen een minderheid. De leden geven de bond twee onderwerpen mee om met de werkgevers te bespreken: ze willen een thuiswerkregeling, ook om de kosten gecompenseerd te krijgen, en ze willen het recht om zowel thuis als op kantoor te mogen werken. Het onderwerp thuiswerken – beter gezegd: tijd- en plaatsonafhankelijk werken (tpow) – wordt momenteel op diverse cao-tafels nader besproken.

FNV-kaderlid Lugten

GOED VOORBEREID

Het opstellen van de wensenlijst was geen sinecure, maar de Rabobonden waren goed voorbereid. Zij hadden in aanloop naar het overleg met de werkgever namelijk een uitgebreide enquête gehouden waarin zij hun achterbannen vroegen welke wensen zij hadden op het gebied van thuiswerken. Maar ook hoe zij de eerste periode van thuiswerken hadden ervaren, wat voor hen plus- en minpunten waren en wat zij anders en beter geregeld wilden zien. Ondertussen paste de werkgever zijn voorstel nog een beetje aan: iedereen kan bij een geselecteerd bedrijf een arboproof standaard bureaustoel, bureau en beeldscherm bestellen, met een totaalwaarde van 750 euro. Wil iemand van een van deze drie opties een duurdere uitvoering, dan zal een van de andere producten geschrapt moeten worden of in ieder geval goedkoper moeten zijn dan de voorgestelde standaardversie. Het totaalbedrag van 750 euro mag immers niet worden overschreden.

LANGE LIJST WENSEN

Op basis van de enquête-uitkomsten en na een nieuwe uitgebreide (online) sessie met kaderleden en bestuurder kwamen de Rabobonden eind oktober terug met een stevige wensenlijst, onderverdeeld in verschillende thema’s. ‘Uitgangspunt bij alle thema’s is dat de regie rond thuiswerken bij de werknemer moet liggen’, aldus Lugten. Het voert te ver om hier alle onderwerpen te benoemen die de Rabobonden aandragen als gesprekonderwerp. Daarom een greep uit de lange lijst: een recht op onbereikbaarheid voor de werknemer; regelruimte om de eigen werkdag of -week in te plannen; een eenmalige thuiswerkvergoeding met terugwerkende kracht vanaf 1 mei tot en met 31 december van 400 euro; een maandelijkse onkostenvergoeding van 50 euro netto vanaf 2021; een app waarin de medewerker kan aangeven of hij/zij thuis of op kantoor werkt; uiteraard – want dit is een wettelijke verplichting – een arbo-gecertificeerde thuiswerkplek; een uitgebreide(re) catalogus met aan te schaffen kantoorartikelen tot een maximum van 1.000 euro per vijf jaar; recht op een werkplek op (een) kantoor (verspreid over het land zijn veel Rabobankkantoren te vinden, terwijl ook nog diverse kantoren leegstaan) en een door de bank aan te leggen veilige internetverbinding voor iedere thuiswerkende medewerker.

AFSPRAKEN NOODZAKELIJK

Gaan de partijen er uitkomen? FNV-bestuurder Polhout denkt van wel. ‘Er zit veel ruimte tussen wat de bank voorstelt en wat wij vragen. Maar de bank zal moeten toegeven dat een goede thuiswerkregeling voor de lange termijn uit meer bestaat dan zorgen voor een bureau en stoel alleen. Ook andere zaken moeten geregeld worden. Waarbij een van onze uitgangspunten is dat er geen kantoorplicht, maar ook geen thuiswerkplicht mag zijn.’ FNV-kaderlid Lugten noemt nóg een reden om tot het uiterste te gaan voor overeenstemming. ‘Aan het begin van de coronacrisis zag je de medewerkerstevredenheid omhoog gaan. Waarschijnlijk was dat omdat de medewerkers zich verbonden voelden met hun werkgever en hun schouders wilden zetten onder de aanpak van de problemen waar zij voor stonden. Mensen die niet al te ziek werden, werkten thuis gewoon door. Dit is nu aan het kantelen. De medewerkerstevredenheid daalt weer iets en het ziekteverzuim neemt toe. Deze signalen mogen we niet negeren.’

Deel deze pagina